Biologische- en Biodynamische wijn
Om duidelijk te krijgen wat biologische wijn is moeten we eigenlijk eerst eens vaststellen wat wijn precies is.
Wijn is een alcoholhoudende drank gemaakt van het gegiste sap van geperste druiven. Het is dus eigenlijk van zichzelf één van de meest natuurlijke alcoholische dranken.
Het gistingsproces wordt veroorzaakt door gistcelletjes die voorkomen op de druivenschillen. Deze microscopisch kleine organismen zetten de suikers in het druivensap om in alcohol en koolzuurgas en zorgen tegelijkertijd voor de omzetting van allerlei stoffen in het druivensap in aroma's.
De smaak en stijl van de wijn is uiteindelijk het resultaat van verschillende factoren, zoals:
- De gebruikte druivensoorten
- De omgeving van de druif (klimaat, ligging van de wijngaard en bodem)
- De manier waarop de wijnmaker wijn van de druiven maakt (het vinificatieproces).
Biologisch
Biologische wijn is wijn afkomstig van druiven die geteeld zijn met behulp van dierlijke en plantaardige bemesting (geen kunstmest) en natuurlijke gewasbeschermingsmiddelen (geen chemische bestrijdingsmiddelen). De oogst gebeurt meestal handmatig waardoor er minder schade aan de druiven worden toegebracht (ter voorkoming van schimmels). Ook worden er tijdens het vinificatie proces (het maken van de wijn) zo weinig mogelijk hulpmiddelen toegevoegd.
Biodynamisch
De grote overeenkomsten tussen biologische en biodynamische landbouw zijn het respect voor het leven op aarde en het verbod op gebruik van kunstmest en chemische bestrijdingsmiddelen. Maar binnen de biodynamische gedachte wordt de wijngaard als een op zichzelf staand ecosysteem gezien, dat onderdeel is van een groter geheel: de kosmos. Deze manier van landbouw vraagt veel observatie vermogen van de wijnbouwer.
Sulfiet
Wijn bevat van nature al wat sulfiet, de stof komt vrij bij het gisten van druivensap. Toch wordt er meestal ook nog sulfiet toegevoegd.
Sulfiet beschermt de wijn tegen oxidatie (‘bederf’ doordat er zuurstof bij komt), waardoor deze langer houdbaar is, en voorkomt het ontstaan van schadelijke bacteriën en schimmels. Deze micro-organismen groeien op de in de wijn aanwezige druivensuikers. Hoe meer suiker de wijn bevat, hoe meer sulfiet er moet worden toegevoegd. Overigens zijn hier wel strikte richtlijnen aan verbonden: rode wijn max. 160 mg sulfiet per liter, witte wijn en rosé max. 210 mg per liter. Voor enkele zoete wijnen zijn hogere hoeveelheden toegestaan.
Sulfiet bespoedigd ook het helder maken van de most (débourbage) en om de kleurstoffen uit te schil op te lossen. Het is een misverstand te veronderstellen dat er in biologische en biodynamische wijnen geen sulfiet zou zitten. Wijnproducenten die zo natuurlijk mogelijk willen werken zullen echter het gebruik van sulfiet tot het uiterste beperken.
Controle en keurmerken EKO en Demeter
In Nederland worden alle biologische landbouw producten gecontroleerd door Skal. Producten die aan de Verordening voor biologische landbouw voldoen krijgen het EKO-keurmerk of het Demeter-keurmerk. Het EKO-keurmerk wordt gegeven door Skal en het Demeter-keurmerk door de Vereniging van Biologisch-Dynamische boeren. EKO is afgeleid van ecologie. Dit is de wetenschap die zich bezighoudt met de onderlinge afhankelijkheid tussen mens, dier en omgeving. Demeter is in de Griekse mythologie de godin van de landbouw en vruchtbaarheid.
